Vai Trò Của Đạo Diễn Hình Ảnh CG Trong Phim Hoạt Hình

Đạo diễn hình ảnh phim hoạt hình Sharon Calahan, là thành viên danh giá của hiệp hội các Cinematographer Mỹ

Lĩnh vực phim hoạt hình máy tính đã tạo ra được cột mốc đáng nhớ khi Sharon Calahan tại Pixar là đạo diễn hình ảnh đầu tiên (DP – Director of Photography) chuyên về dòng phim thể loại này được mời tham dự American Society of Cinematographers (ASC). Calahan vinh dự nhận danh hiệu trên kể từ bộ phim A Bug’ Life năm 1998 và là một trong số ít những người hoạt động trong lĩnh vực phim hoạt hình giữ vai trò này.

Chủ tịch Pixar, Jim Morris, người đứng về phe Calahan tại ASC phát biểu: “Tôi cảm thấy lạ khi điều này không được công nhận rộng rãi. Để sử dụng phép loại suy trong các bộ phim thể loại stop –motion khi chiếu sáng những con rối hay mô hình nhỏ, thì thật sự đối với CG, bạn cũng đang làm điều tương tự trong không gian ảo. Qua thời gian, chúng tôi nhận ra những người có suy nghĩ giống nhau và tin rằng đồ họa máy tính chỉ là nhột nhánh khác của cinematography (Kỹ thuật quay phim, kỹ thuật điện ảnh). Đó chỉ là một bộ công cụ bổ trợ khác để tạo ra hình ảnh.”

Virtual Camera, một trong các công cụ được các đạo diễn hình ảnh làm phim hoạt hình sử dụng để có thể chọn và ghi được những khung hình góc máy đặc sắc nhất, công việc không khác gì so với làm phim truyện điện ảnh có diễn viên thật thay vì đồ họa máy tính.

Những thành viên ASC có cùng tư tưởng đó bao gồm chuyên gia hiệu ứng Dennis Muren và Dan Mindel cùng với DP Stephen Goldblatt và hai cựu chủ tịch của ASC, Steven Poster và Daryn Okada . Calahan đối mặt với lời nói của Morris: “Cả một hội đồng Spanish Inquisition gồm 20 đến 25 DP đang tra hỏi cô ấy (Calahan). Cô tự nghiên cứu phương pháp lighting cho riêng mình và trình bày cách cô áp dụng nó vào scene ra sao. Cô khiến tất cả bọn họ phải im lặng.”

Calahan vẫn rất khiêm tốn khi được ASC công nhận khi thừa nhận đây chỉ là ước mơ còn quá xa vời của mình. Cô nói: “Tôi cần chuẩn bị để nói về quá trình này. Họ chủ yếu chỉ tò mò mà thôi.”

Sự đột phá của Calahan tại ASC lần này đã tác động đến cách mà người ta nhìn nhận về một đạo diễn DP. Trong số đó bao gồm Pablo Plaisted của Animal Logic trong The LEGO Movie và đạo diễn từng có tên trong đoạn credit của Epic và hai phần phim Rio, Renato Falcao từ Blue Sky. Tuy nhiên, các bộ phim nặng dấu ấn CG khác như Frozen của Disney và How to Train Your Dragon của DreamWorks vẫn chưa công nhận vị trí đạo diễn hình ảnh mà thay vào đó là giám sát layout và lighting.

Calahan chia sẽ: “Điều này bắt nguồn từ cách mà mỗi công ty phát triển. Pixar vào nhưng ngày đầu cũng tương tự như Disney hiện tại. Hình mẫu đầu tiên của chúng tôi có tên gọi là cel animation (Cel, viết tắt của từ celluloid, là một tấm giấy bóng trong suốt dùng để vẽ hay tô màu các đối tượng trong quy trình sản xuất hoạt hình vẽ tay truyền thống). Đây cũng là phương tiện chủ yếu để chúng tôi tạo ra Toy Story. Nhưng trong quá trình vừa học vừa làm phim, chúng tôi cảm thấy quy trình thực hiện của mình tương tự như cách người ta làm phim live – action. Vì thế chúng tôi nghĩa, tại sao chúng ta không thử áp dụng làm tương tự thay vì cứ so sánh nó với mô hình làm phim khác như cel animation. Nhiều thứ chủ yếu đều dựa vào tài năng và gốc gác công ty đến từ đâu.”

Pablo Plaisted – đạo diễn hình ảnh phim hoạt hình Happy Feet tại Animal Logic, là giám sát kỹ xảo điện ảnh Mad Max: Fury Road

Tại Pixar, Đạo diễn hình ảnh hiện nay được công nhận giữa đạo diễn hình ảnh – người đảm nhận ví trí cameraman và DP – và người phụ trách lighting. Hình mẫu này dường như đang được áp dụng tại các studio làm phim hoạt hình đề cao vai trò của đạo diễn hình ảnh CG. Pablo Plaisted chia sẻ ông được công nhận là DP tại Animal Logic cho bộ phim The LEGO Movie nhưng lại phải chia sẻ trách nhiệm với lighting supervisor, Craig Welsh. Plaisted đảm nhận vị trí này sau khi thực hiện previs trong Mad Max: Fury Road và giữ vai trò animator trong Happy Feet.

Về bộ phim LEGO, Plaisted cho biết vị trí camera đứng sau bộ phận layout. Ông nói: “Sự cân bằng đang có những thay đổi từ khi vị trí camera chỉ là một phần do bộ phận layout chịu trách nhiệm. Bộ phận này phải nhận các công việc như previs, layout, asset management, lensing và stereo.”

The LEGO Movie

Tuy nhiên, đạo diễn hình ảnh CG tại Blue Sky lại phát triển theo một hướng khác từ khi đạo diễn hình ảnh live – action, Renato Falcao về làm việc khoảng năm năm trước. Ông chia sẻ: “Mọi người thường ví tôi như là cộc mốc của sự phát triển. Tôi chỉ là đem những gì mình thấy ngoài phim trường vào để làm phim hoạt hình thôi. Chúng tôi đã thay đổi chức danh này từ bộ phận layout gần đây. Người ta công nhận tôi là cinematographer nhưng tôi chủ yếu hướng về giám sát lighting. Theo mô hình làm phim hoạt hình truyền thống thì luôn có vị trí lighting supervisor nhưng dần đà lại có sự thay đổi. Ranh giới đó hiện tại rất mơ hồ.”

Calahan nghĩ các bộ phận có bước chuyển mình là do bản chất thay đổi tuần tự của quy trình làm phim hoạt hình thông thường. Cô chia sẻ: “Layout xuất hiện hoàn hảo ngay từ bước đầu quy trình và lighting sẽ đến cuối cùng. Do đó xảy ra nhiều vấn đề phát sinh ở giữa. Bộ skill set không cần nhất thiết phải chồng chéo lên nhau như trước kia. Khi bắt đầu công việc, chúng tôi đều giữ vai trò riêng biệt nhau nhưng lại cần có sự hợp tác chặt chẽ. Team chúng tôi tương đối lớn và bạn phải có khả năng kiểm soát những thứ họ làm trong cùng lúc. Tuy nhiên tôi lại không thấy bất kì lí do nào cho thấy không có sự thay đổi trong tương lai.”

Renato Falcao – đạo diễn và là nhà sản xuất tại Blue Sky

Những tiến bộ trong công nghệ dường như cũng góp phần cho sự phát triển này khi công cụ CG trở nên có tính tương tác cao và phản hồi nhanh hơn. Calahan cho biết: “Quy trình làm việc đang có sự liên kết chặt chẽ hơn khi các công cụ hỗ trợ ngày càng dễ sử dụng. Thậm chí tôi cũng có thể tham gia làm ngay từ những bước đầu. Lighting (tạo tác ánh sáng) có thể ảnh hưởng đến story, layout, set quay và bộ phận nghệ thuật hơn bao giờ hết. Tôi có thể làm lighting trước để hỗ trợ nhằm cho họ biết được cảnh quay sẽ trông như thế nào. Bên cạnh đó cũng có những trở ngại vì công cụ thực hiện không như trước. Càng lớn tuổi thì bộ não con người sẽ chậm đi và quy trình làm việc dần chuyển sang hướng live – action khi mọi người có thể cùng làm việc với nhau tại một thời điểm.”

Cô nghĩ live – action background (tức nền tảng kỹ năng thực hiện công việc quay phim có diễn viên thật) sẽ thu hút nhiều đạo diễn hình ảnh đảm nhận sản xuất CG hơn và lưu ý đến những đóng góp của đạo diễn hình ảnh Roger Deakins cho bộ bộ WALL-E của Pixar và thương hiệu phim Dragon của DreamWorks. Cô chia sẽ: “Quy trình làm việc của chúng tôi ít đáng sợ hơn mọi người nghĩ.”

Đồng quan điểm với Calahan, Falcao chia sẽ: “Các nguyên tắc dành cho cinematography đều được áp dụng cho làm phim hoạt hình. Chẳng hạn như các shot cut cần phải có establishing shot (các cảnh quay rộng từ đầu đến cuối, giới thiệu một bối cảnh nào đó bằng cách mô tả cảnh vật, môi trường, không khí của phân đoạn), medium shot, và shot cận cảnh (close –up). Đôi lúc storyboards sẽ không tuân theo các nguyên tắc đó nhưng mọi thứ vẫn ổn. Tuy nhiên DP phải đảm bảo được khán giả sẽ không cảm thấy hụt hẫn nhất là ở các phân cảnh hành động.”

Rio 2

Plaisted chia sẻ thêm: “Tôi đặt trọng tâm mình vào những nguyên tắc điện ảnh cổ điển nhưng lại nghĩ mình có nghĩa vụ thúc đẩy dòng phim hoạt hình CG. Cá nhân tôi cảm thấy đôi lúc không cần phải theo các nguyên tắc tùy theo story, ngữ cảnh và những cải tiến yêu cầu.”

Nguồn animationmagazine.net

Post Author: Tu Vo